📌 Tóm tắt
- Năm 1904, Charles Spearman phát hiện rằng điểm số ở những nhiệm vụ trí tuệ rất khác nhau lại có tương quan dương với nhau.
- Ông đề xuất một yếu tố tổng quát duy nhất, gọi là g, ẩn dưới tất cả những năng lực đó, cùng với các yếu tố riêng cho từng nhiệm vụ.
- Spearman phát minh ra phân tích nhân tố, một phương pháp thống kê để trích xuất các yếu tố chung từ nhiều điểm số test.
- Các tương quan dương (gọi là 'positive manifold') rất vững chắc và được chấp nhận rộng rãi, dù giới nghiên cứu vẫn tranh luận về việc g thực sự đại diện cho điều gì.
Spearman đã nhận ra điều gì?
Năm 1904, Charles Spearman phát hiện rằng điểm số ở những nhiệm vụ trí tuệ rất khác nhau lại có tương quan dương với nhau. Người mạnh ở lĩnh vực này thường cũng mạnh ở các lĩnh vực khác.
Yếu tố g là gì?
Ông đề xuất một yếu tố tổng quát duy nhất, gọi là g, ẩn dưới tất cả những năng lực đó, cùng với các yếu tố riêng cho từng nhiệm vụ. Khái niệm trí thông minh tổng quát ra đời từ đây.
Ông tìm ra nó bằng cách nào?
Spearman phát minh ra phân tích nhân tố, một phương pháp thống kê để trích xuất các yếu tố chung từ nhiều điểm số test. Nó vẫn giữ vai trò trung tâm trong nghiên cứu trí thông minh.
Yếu tố g còn được công nhận không?
Các tương quan dương (gọi là 'positive manifold') rất vững chắc và được chấp nhận rộng rãi, dù giới nghiên cứu vẫn tranh luận về việc g thực sự đại diện cho điều gì.
🧭 Khám phá trí thông minh
📅 Cập nhật lần cuối: 2026-06-18 · ✔ Được đội ngũ biên tập All-Lifes kiểm duyệt · Giới thiệu · Phương pháp